Opornik o zmiennym oporzespis treści

Jednym z podstawowych elementów obwodu przydatnym do regulacji prądu lub napięcia jest opornica suwakowa. Gotowa opornica jest dość trudna do zdobycia i kosztowna, jeśli jednak dysponujemy większą liścia drutu oporowego, możemy postarać się zbudować opornice suwakową samodzielnie.

Spis elementów

Element cena szt. dostępność
Gniazda bananowe1-2 zł3 szt.-,,-
Pasek pleksi o szerokości 5 cm i grubości 4mm5 zł20 cmFirmy reklamowe
Nóżki samoprzylepne0,404 szt.Firmy reklamowe lub markety budowlane
Łącznik kanalizacyjny 32mm4-5 zł1 szt.Market budowlany
Śruby i nakrętki M33 zł1 zestaw-,,-
Nakrętki m4 lub podkładki M33 zł1 zestaw-,,-
Listwa miedziana 2x8 mm10 zł20 cm-,,-
Listwa PCV – ceownik 10x10 mm5 zł5 cm-,,-
Blaszka sprężynująca – może być od baterii płaskiej-3 szt.Z odzysku lub z baterii
Drut oporowy (jeden odcinek 25m)0,20-2 zł30mZ odzysku lub na allegro

Budowa

W odcinku rury z materiału izolacyjnego wiercimy otwory a następnie montujemy gniazda bananowe. Dwa gniazda powinny być umieszczone w takiej odległości od siebie jaką długość zwojnicy z drutu oporowego planujemy. Trzecie gniazdko montujemy obok jednego ze skrajnych. Do niego podłączymy suwak opornicy. Jako rurę z materiału izolacyjnego można zastosować odcinek rury kanalizacyjnej o średnicy 32mm. Przy rurach o mniejszej średnicy przykręcenie gniazdek oraz listwy po której porusza się suwak – może być pewnym problemem.

Po przymocowaniu jednego końca drutu oporowego od jednego ze skrajnych gniazdek, nawijamy drut oporowy razem z bawełnianą nitką równo zwój przy zwoju tak, by nitką oddzielała poszczególne zwoje od siebie. Jest to szczególnie ważne jeśli dysponujemy drutem oporowym bez izolacji. Po nawinięciu całego uzwojenia, koniec drutu przymocowujemy do drugiego skrajnego gniazdka. Mocowanie drutu zależy od jego rodzaju. Jeśli drut daje się lutować – najlepiej go przylutować. Jeśli nie – trzeba go zawinąć pod gniazdko i mocno je dokręcić. Gotowe uzwojenie warto zabezpieczyć żywicą epoksydową, jednak wystarczy pokrycie nią paska o szerokości około centymetra, tak by drut się nie przesuwał, a jednocześnie by była możliwość odwinięcia go jeśli będzie taka konieczność – na przykład w przypadku przepalenia końca drutu.

Rys. 1. Opornik drutowy domowej konstrukcji. Drut oporowy nawinięty jest na kawałku rury z materiału izolacyjnego a poszczególne zwoje odizolowane są od siebie nitką. Ślizgacz zrobiony z kawałka blaszki łączy drut oporowy z listwą miedzianą podłączoną do trzeciego przyłącza opornika

Oddzielnym problemem jest wykonanie ruchomego zacisku opornika. Na końcach rury wiercimy otwory o średnicy 3-4 mm i od środka wkładamy śruby na których montujemy listwę miedzianą. Odpowiednia odległość między listwą a nawiniętym drutem możemy uzyskać zakładając na śruby nakrętki i podkładki. Podobnie przykręcamy kawałek pleksi który będzie służył za podstawkę. Listwę łączymy z trzecim gniazdem bananowym kawałkiem drutu przykręcając go do jednej ze śrub mocujących listwę.

Ostatnim problemem jest zrobienie ślizgacza. Potrzebny kontakt między uzwojeniem a miedzianą listwą. Suwak możemy przygotować z krótkiego odcinka listwy PCV a połączenie elektryczne – wykonać z blaszko od płaskiej baterii. Blaszka taka jest na tyle miękka że łatwo daje się dowolnie formować a na tyle twarda by całkiem nieźle sprężynować zapewniając odpowiedni docisk. Jeśli blaszka będzie haczyć o drut oporowy w czasie przesuwania ślizgacza, można do jej końca przylutować poprzecznie niewielki odcinek cienkiej miedzianej rurki. Konstrukcję ślizgacza z zamocowaną blaszką stykową można skleić klejem dwuskładnikowym, pamiętając by pozostawić wolne niewielkie sprężynujące kawałki blaszki by dotykały z jednej strony – listwy, z drugiej – drutu.